Review 'Tên của trò chơi là bắt cóc': Giải mã tâm lý tội phạm qua lăng kính trinh thám Nhật Bản | alotruyenchu.com

"Tên của trò chơi là bắt cóc" - Higashino Keigo: Khi chính diện không tồn tại

Higashino Keigo tiếp tục khẳng định vị thế của mình trong lòng độc giả với "Tên của trò chơi là bắt cóc", một tác phẩm trinh thám đầy bất ngờ và lôi cuốn. Điểm đặc biệt của cuốn tiểu thuyết này nằm ở chỗ, không một nhân vật nào đóng vai trò người tốt.

Nếu Higashino Keigo từng đọc "Nghệ thuật ẩn mình của Hacker" của Kevin Mitnick, có lẽ ông sẽ cần phải viết lại tác phẩm này. "Tên của trò chơi là bắt cóc" là một câu chuyện hấp dẫn, kịch tính với một kết thúc tương đối khó đoán, tuy nhiên, tác phẩm vẫn còn thiếu tính logic và sự thực tế. Điều này khiến nó khó có thể sánh ngang với những tác phẩm trinh thám đỉnh cao khác của tác giả, ví dụ như "Phía sau nghi can X" hay "Bạch Dạ Hành".

Mặc dù vậy, với tông màu u ám bao trùm toàn bộ câu chuyện và bối cảnh độc đáo, cuốn sách này vẫn xứng đáng để độc giả thưởng thức cùng một tách cà phê vào những ngày cuối tuần thư giãn.

Một vụ bắt cóc kỳ lạ

Câu chuyện bắt đầu với một chàng trai làm việc tại một công ty quảng cáo nhỏ. Anh ta là một người trẻ tuổi đầy kiêu ngạo, luôn giành chiến thắng trong mọi cuộc cạnh tranh. Anh ta xem cuộc sống như một trò chơi và luôn khao khát giành chiến thắng bằng mọi cách.

Nhưng rồi, đến một ngày, anh ta thất bại. Kế hoạch quảng bá xe hơi cho một khách hàng lớn bị hủy bỏ vào phút cuối chỉ vì một vị phó giám đốc nào đó thẳng thừng từ chối! Vị giám đốc đổ lỗi cho anh ta là người kém cỏi và loại bỏ anh ta khỏi chiến lược quảng bá sắp tới.

Những người kiêu ngạo thường giành chiến thắng, nhưng khi họ thất bại, họ thường hành động một cách bốc đồng và điên rồ. Anh nhân viên này cũng không phải là ngoại lệ. Anh ta say bí tỉ và lái xe đến nhà của vị phó giám đốc, ban đầu chỉ định cãi nhau với ông ta. Nhưng rồi, một sự cố bất ngờ xảy ra, khiến cuộc đời anh ta rẽ sang một hướng khác.

Anh ta rình mò và thấy một cô gái trốn khỏi biệt thự của vị giám đốc vào ban đêm. Anh ta điên cuồng đuổi theo và không quá ngạc nhiên khi biết cô gái đó là con gái của một người có thế lực lớn. Độc giả bị cuốn vào hành trình của hai người xa lạ, họ xích lại gần nhau trong một kế hoạch điên rồ – một trò chơi bắt cóc.

Đây rõ ràng là một vụ bắt cóc khác thường, với nhân vật chính tự đóng vai nạn nhân, còn kẻ bắt cóc nghiệp dư nhưng lại có một cái đầu thông minh, khiến cho phần còn lại của trò chơi trở nên hoàn hảo.

Nhưng chính vào lúc trò chơi tưởng chừng như đã kết thúc, nó lại rẽ sang một hướng khác mà cả nhân vật chính lẫn độc giả đều không ngờ tới. Higashino Keigo liên tục mang đến những bất ngờ nối tiếp nhau.

Sách Trinh Thám PDF

"Tên của trò chơi là bắt cóc": Sự khởi đầu sai lầm trong một tác phẩm trinh thám

Tuy là một tác phẩm hấp dẫn, "Tên của trò chơi là bắt cóc" của Keigo Higashino lại bộc lộ những điểm yếu ngay từ nền tảng xây dựng cốt truyện. Dường như, xuất thân từ lĩnh vực khoa học tự nhiên đã ảnh hưởng đến cách Higashino tiếp cận vấn đề, khi ông quá chú trọng vào logic toán học mà bỏ qua những yếu tố xã hội học và tâm lý học phức tạp của đời thực.

Những lỗ hổng về mặt xã hội học

Trong xã hội hiện đại, việc một tiểu thư con nhà giàu hoàn toàn vắng bóng trên các mạng xã hội như Facebook hay Instagram là điều khó tin. Ngay cả ở những quốc gia có kiểm duyệt internet gắt gao như Trung Quốc, vẫn tồn tại những nền tảng như Weibo để mọi người chia sẻ hình ảnh. Một số độc giả có thể cho rằng, vào năm 2002, thời điểm tác phẩm ra đời, mạng xã hội chưa phổ biến như hiện nay. Tuy nhiên, chúng ta vẫn có Yahoo, một không gian cho giới trẻ thể hiện bản thân. Với những cô gái trẻ, yêu thích chụp ảnh và đặc biệt là những người xinh đẹp, việc chia sẻ ảnh để thu hút sự chú ý là điều tất yếu. Vì vậy, việc con gái của vị giám đốc trong truyện lại không có bất kỳ hình ảnh nào trên mạng là một điều phi lý.

Vậy mà nhân vật chính thông minh của chúng ta lại không hề nghi ngờ và tin tưởng tuyệt đối vào thân phận của cô gái. Xét về mặt xã hội học, đây là một điểm thiếu logic.

Thiếu sót về tâm lý học tội phạm

Để hiểu rõ hơn về tâm lý tội phạm, có lẽ Keigo nên tham khảo ý kiến của Lôi Mễ, một tác giả nổi tiếng trong lĩnh vực này. Ba nhân vật chính trong "Tên của trò chơi là bắt cóc" có những hành vi lạnh lùng và những chuyển biến tâm lý khó tin.

Ví dụ, một nữ sinh trẻ như "Juri" có thể lạnh lùng giết người trong một khoảnh khắc bộc phát, nhưng ngay sau đó lại bình tĩnh và thoải mái quan hệ tình dục gần hiện trường vụ án? Thông thường, chỉ có những kẻ giết người hàng loạt mới có thể duy trì sự bình tĩnh đến vậy, chứ không phải một cô bé tuổi đời còn quá trẻ và vừa mới gây án lần đầu.

Tương tự, một nhân viên Marketing đủ thông minh để dàn dựng một vụ cướp tiền hoàn hảo, nhưng lại thiếu kiến thức để tìm hiểu thông tin về con gái của vị giám đốc và mắc sai lầm chết người khi sử dụng điện thoại sim giả để liên lạc với gia đình nạn nhân bị bắt cóc. Có lẽ tác giả không biết rằng, ngay cả khi sử dụng điện thoại nặc danh nhưng gọi ở cùng một địa điểm, cảnh sát vẫn có thể xác định được danh tính người gọi bằng cách liên kết với những sim điện thoại khác hoạt động gần đó vào cùng thời điểm. Trong cuốn sách, hung thủ còn sử dụng một sim giả để gọi liên tục ở nhiều nơi! Nếu hắn không tính đến khả năng bị cảnh sát theo dõi thông qua sim điện thoại, chắc chắn hắn sẽ bị bắt mà không hiểu lý do. (Độc giả có thể tham khảo thêm cuốn "Nghệ thuật ẩn mình" để hiểu rõ hơn về cách thức tội phạm mạng bị truy tìm dấu vết thông qua điện thoại).

Kết luận: Một khởi đầu phi thực tế

Tóm lại, "Tên của trò chơi là bắt cóc" xây dựng một câu chuyện phi thực tế ngay từ đầu, khoác lên mình vẻ ngoài hoàn hảo nhưng lại chứa đựng những lỗ hổng logic nghiêm trọng khi xét đến yếu tố phạm tội hoàn hảo. Điều này khiến tác phẩm khó có thể sánh ngang với những tiểu thuyết trinh thám hiện đại, nơi công nghệ thông tin, chứng cứ và pháp y đóng vai trò then chốt, cùng với sự hỗ trợ của các chuyên gia tâm lý tội phạm.

Tuy có nhiều điểm phi logic, nhưng độc giả yêu thích trinh thám vẫn có thể tìm thấy giá trị trong việc khám phá một thế giới mà chỉ toàn những kẻ xấu tồn tại, như được khắc họa trong tác phẩm này. Bỏ qua những yếu tố tâm lý học và logic học, thì những diễn biến trong vụ bắt cóc và cái kết mở vẫn đủ sức hấp dẫn và khiến người đọc phải suy đoán.

Ảnh: Skybook (Nội dung này tiết lộ một phần cốt truyện, độc giả cân nhắc trước khi đọc tiếp)

Thay cho lời kết

Higashino vẫn giữ lối viết khắc nghiệt với phái nữ, thường khắc họa họ như những kẻ ác ngụy trang dưới vẻ ngoài xinh đẹp và trí tuệ. Dù rơi vào hoàn cảnh khó khăn đến đâu, những người phụ nữ mong manh này vẫn kiên cường tìm lối thoát. Từ Yuhiko, Naoko đến Juri, có lẽ những độc giả có thiện cảm với phụ nữ nên hạn chế đọc tác phẩm của ông, nếu không sẽ dễ nảy sinh ánh nhìn hoài nghi và ác cảm với một nửa thế giới.

Đàn ông trong thế giới Higashino

Những người đàn ông trong truyện của ông thường tự cho mình là thông minh, nhưng cuối cùng chỉ là những quân tốt trên bàn cờ.

"Tên của trò chơi là bắt cóc" và thành công trên màn ảnh rộng

Độc giả có lẽ đã quen thuộc với Higashino Keigo và những tác phẩm đầy uất ức và cay nghiệt của ông. Tuy nhiên, có lẽ ít ai biết rằng tác phẩm xuất bản năm 2002 này đã nhanh chóng được chuyển thể thành phim một năm sau đó. Bộ phim điện ảnh G@me, dựa trên nguyên tác Tên của trò chơi là bắt cóc, đã thành công vang dội và giành được Giải Viện Hàn lâm Nhật Bản (tương đương giải Oscar ở Nhật).

download sách pdf

"Tên của trò chơi là bắt cóc": Khi con người khoác lên mình những lớp mặt nạ – Góc nhìn từ Mọt Mọt

Team chúng tôi xin gửi đến bạn một bài đánh giá khác về tác phẩm "Game no na wa Yukai – Tên của trò chơi là bắt cóc", lần này do Mọt Mọt thực hiện.

Một vài đánh giá khách quan

Công bằng mà nói, "Tên của trò chơi là bắt cóc" vẫn tồn tại khá nhiều điểm chưa hoàn thiện. Có thể kể đến sự thiếu logic trong một số tình tiết, sự bất hợp lý, cũng như những đoạn chuyển biến tâm lý nhân vật chưa thực sự mượt mà. Điều này vô tình khiến câu chuyện trở nên kém chân thực hơn. Nếu đặt tác phẩm này bên cạnh những tiểu thuyết được xây dựng công phu, chặt chẽ khác của Keigo Higashino, có lẽ đây là một bước lùi. Độc giả có thể sẽ không quá thất vọng, nhưng chắc chắn cũng không cảm thấy hoàn toàn thỏa mãn.

Tuy nhiên, bỏ qua những hạn chế đó, đây vẫn là một cuốn sách đáng đọc. Bởi lẽ, ẩn sâu trong câu chuyện là những suy tư sâu sắc của tác giả về những góc khuất trong tâm hồn và cuộc sống con người.

Tiểu thuyết còn nhiều điểm chưa trọn vẹn

Xuyên suốt tác phẩm, chúng ta thấy Sakuma cố gắng giăng bẫy Katsuragi trong một trò chơi mà anh ta tự tạo ra. Anh ta muốn xem ai là người chiến thắng cuối cùng, ai là kẻ cao tay hơn. Kế hoạch của Sakuma được tính toán kỹ lưỡng, dự trù mọi tình huống có thể xảy ra. Anh ta muốn vừa được chơi đùa, vừa trả được món nợ khi bị Katsuragi loại khỏi dự án mà anh đã dồn nhiều tâm huyết. Quan trọng hơn, Sakuma muốn lấy lại danh dự và thể diện sau lời nhận xét không mấy tốt đẹp mà Katsuragi đã dành cho anh: "Không biết cách đọc thấu nhân tâm, cách suy nghĩ còn hời hợt, lần tới phải giao cho người biết nhìn xa trông rộng."

Và có vẻ như kế hoạch của Sakuma đang diễn ra đúng như dự tính. Katsuragi dễ dàng bị anh ta đánh lừa, bị anh ta xoay như chong chóng. Đỉnh cao của kế hoạch này có lẽ nằm ở cách Sakuma trốn tránh sự truy bắt của cảnh sát và thiết lập phương thức giao nhận tiền.

Lỗ hổng chí mạng trong kế hoạch

Tuy nhiên, kế hoạch tưởng chừng hoàn hảo của Sakuma lại tồn tại một lỗ hổng lớn ngay từ đầu: Anh ta quá tin vào lời của Juri – Chiharu. Thật khó tin khi một người thông minh, làm việc theo nguyên tắc và luôn suy xét kỹ lưỡng như Sakuma lại dễ dàng tin vào một cô gái mới quen: danh tính của cô ta, những lời nói dối vụng về như không mang điện thoại, để quên tin nhắn thoại ở nhà bạn, không cho Sakuma đến gần nhà bạn cô ta, những lần Sakuma để cô ta tự do ở nhà hay các cuộc điện thoại trao đổi giữa cô ta với Katsuragi…

Quá nhiều điểm đáng ngờ ở Juri mà Sakuma không nhận ra. Chính sự tin tưởng mù quáng này đã khiến kế hoạch của anh ta thất bại ngay từ đầu. Liệu đây có phải là sai lầm của Higashino Keigo khi xây dựng nhân vật Sakuma Shunsuke, hay đó là dụng ý của ông? Phải chăng ông muốn khắc họa một nhân vật tưởng chừng thông minh nhưng thực chất lại "không biết cách đọc thấu nhân tâm", "cách suy nghĩ còn hời hợt", "không biết nhìn xa trông rộng"?

Những điểm trừ khác

Bên cạnh sai lầm của Sakuma, "Tên của trò chơi là bắt cóc" còn chứa đựng những lỗ hổng về tình tiết và diễn biến tâm lý nhân vật. Kế hoạch của Sakuma còn nhiều kẽ hở, nhưng trong sự phức tạp của trò chơi này, những kẽ hở đó có thể dễ dàng bị bỏ qua. Ngoài ra, sự phát triển tính cách nhân vật có phần nhạt nhòa và thiếu logic. Độc giả có thể tự hỏi liệu những nhân vật này có thực sự cần thiết hay không. Ngay cả "Juri" cũng chỉ như một con rối, gần như nghe theo mọi sự sắp xếp của Katsuragi. Có lẽ hiếm có tác phẩm nào của Higashino Keigo lại có nhiều nhân vật "thừa" đến như "Tên của trò chơi là bắt cóc".

Từ Shakespeare đến "Tên của trò chơi là bắt cóc": Khi kịch nghệ đời thực hòa vào trang văn

Lý thuyết kịch, hay còn gọi là lý thuyết kiềm chế biểu cảm, vốn khởi nguồn từ những vở kịch kinh điển của đại văn hào William Shakespeare. Sau này, Kenneth Burke và Erving Goffman đã tiếp tục phát triển và hệ thống hóa nó thành một lý thuyết hoàn chỉnh, có sức ảnh hưởng lớn.

Kiềm chế biểu cảm - Chìa khóa của sự tương tác

Điểm mấu chốt của lý thuyết kịch nằm ở khả năng kiềm chế và điều khiển biểu cảm. Trong quá trình tương tác xã hội, mỗi người luôn cố gắng thu thập thông tin về đối phương thông qua nhiều kênh khác nhau: kinh nghiệm từ những lần gặp gỡ trước đây, cách họ tự giới thiệu, các tài liệu liên quan, hoặc đơn giản là phong cách ăn mặc và hành vi của họ. Bởi lẽ, khi xuất hiện trước đám đông, ai cũng mong muốn được công nhận, hoặc lo sợ bị phán xét. Do đó, họ buộc phải tạo ra và duy trì những biểu cảm phù hợp với hoàn cảnh, kể cả khi những biểu cảm đó không thực sự phản ánh con người thật của mình. Quá trình này diễn ra liên tục, như một vòng tuần hoàn của việc đeo và tháo những chiếc mặt nạ khác nhau để thích nghi với cuộc sống và xã hội.

"Tên của trò chơi là bắt cóc" và tiếng vọng của lý thuyết kịch

Chúng ta có thể thấy sự tương đồng thú vị giữa lý thuyết kịch và tác phẩm "Tên của trò chơi là bắt cóc" của Higashino Keigo. Giống như trò chơi Mặt nạ thanh xuân mà Sakuma sáng tạo ra, Keigo-sensei cũng khai thác quan điểm về cách con người tồn tại trong cuộc đời: "Tùy theo tình cảnh, mọi người đều mang những chiếc mặt nạ tương ứng. Tuyệt đối không được làm chuyện gì khiến mặt nạ của họ có nguy cơ bị tháo xuống", "Thế giới này là một trò chơi, trong đó chúng ta thi xem chiếc mặt nạ mình mang phù hợp với hoàn cảnh đến mức độ nào." Dù không rõ Higashino Keigo có trực tiếp tham khảo lý thuyết kịch khi viết tác phẩm này hay không, nhưng rõ ràng, có một sự liên kết mật thiết giữa những trang văn của ông và lý thuyết kịch hóa trong tương tác xã hội của William Shakespeare.

Những chiếc mặt nạ trong "Tên của trò chơi là bắt cóc"

Xuyên suốt tác phẩm, Keigo-sensei không ngừng xây dựng hình tượng những con người mang mặt nạ, duy trì chúng cho đến tận những dòng cuối cùng. Sakuma, một con người chưa từng được sống thật với bản thân từ khi còn nhỏ, liên tục khoác lên mình những lớp ngụy trang, sống theo một kế hoạch được vạch sẵn. Juri - Chiharu, luôn đeo mặt nạ dối lừa ngay từ khi rời khỏi gia đình Katsuragi, cho đến tận phút cuối cùng đối mặt với Sakuma. Katsuragi Katsutoshi, kẻ luôn ẩn mình trong bóng tối điều khiển cục diện, cũng thay đổi mặt nạ khi đứng trước mặt Sakuma, nhưng vẫn không quên gợi ý những kẽ hở trong trò chơi, thể hiện sự tự tin của một người có tài. Những nhân vật mang mặt nạ trong tác phẩm của Keigo-sensei phản ánh muôn vàn khuôn mặt mà con người tạo ra trong các mối quan hệ xã hội. Bởi lẽ, con người luôn là một chủ thể phức tạp, với những suy nghĩ, tình cảm, bí mật riêng, hoặc những thói hư tật xấu mà họ không dễ dàng phơi bày trước cộng đồng.

Câu hỏi về sự chân thật và hạnh phúc

Tuy nhiên, lý thuyết kịch cũng mang đến một góc nhìn tiêu cực về tương tác giữa người với người. Tương tự như trò chơi bắt cóc trong tác phẩm, đến cuối cùng lại được sử dụng để che giấu một sự thật tàn khốc. Từ đó, Keigo-sensei đặt ra một câu hỏi đầy khắc khoải: Liệu con người có thể sống mãi với những lớp mặt nạ trên gương mặt hay không? Và liệu để đạt được mục đích, con người có buộc phải sống giả tạo, đánh mất bản thân mình hay không? Liệu sống mãi với những chiếc mặt nạ, con người có thực sự hạnh phúc?

Khao khát được là chính mình

Keigo-sensei đặt ra câu hỏi, rồi chính ông cũng khéo léo đưa ra câu trả lời. Chẳng ai có thể sống giả tạo mãi mãi. Con người ai cũng có khao khát được khẳng định cá tính, được sống là chính mình. Nếu không như vậy, Sakuma đã không tâm sự với Juri - Chiharu về quan niệm sống và tuổi thơ của mình. Và Sakuma muốn tranh tài với Katsuragi, chẳng phải cũng vì muốn được Katsuragi công nhận đó sao?

Kết luận: Một tác phẩm đầy tâm tư

Vậy nên, dù vẫn còn những điểm chưa hoàn hảo, dù vẫn còn những yếu tố khiến độc giả hoài nghi về tính logic, "Tên của trò chơi là bắt cóc" vẫn là một cuốn sách chứa đựng nhiều tâm tư tình cảm của Higashino Keigo. Được xây dựng dưới hình thức một trò chơi, tác phẩm này càng trở nên gần gũi hơn với một vở kịch được dàn dựng công phu. Và lý thuyết kịch, qua đó, càng được thể hiện một cách linh hoạt và sâu sắc.

Sự lựa chọn ngôi kể thứ nhất, với nhân vật chính xưng "tôi", cũng góp phần làm cho những chi tiết thiếu hợp lý trong truyện trở nên dễ chấp nhận hơn. Bởi góc nhìn cá nhân luôn mang tính chủ quan, người trong cuộc hiếm khi suy xét sự việc một cách sáng suốt như người ngoài cuộc. Dù sự tương quan giữa lý thuyết kịch và "Tên của trò chơi là bắt cóc" là ngẫu nhiên hay có chủ đích, Keigo-sensei đã thành công trong việc gợi lên những kiếp người sống gắn liền với muôn vàn bộ mặt.